Waar begin je als je elf dagen in La Serenissima bent geweest en je op de Biennale heel veel kunst hebt gezien met textiel als materiaal? Of gaat je eerste artikel over Palazzo Pisani Moretta waar sinds kort de Fondazione Dries Van Noten is gevestigd? Misschien toch over het Palestijnse paviljoen met die heftige borduurwerken? En dan zijn er ook nog die vrolijke foto’s van gestreepte gordijnen op Burano en de was die over de straten en stegen van Venetië hangt. Ik kwam er dagelijks zoveel textiel tegen dat ik er overgelukkig van werd! Kortom, de TextielLiefdeSchrijver moet gaan kiezen.

Dan toch maar dit als eerste artikel over huizen van textiel in Tanzania en India. Over al dat andere kun je de komende weken met korte tussenpozen artikelen verwachten. 

In het gebouw Supernova, in de wijk Cannaregio huist tot en met 22 november aanstaande het Tanzaniaanse paviljoen. Wat we daar zagen, was een onverwachte grote verrassing. ‘Testimonials from the body’ heet het werk dat kunstenaar Turakella Editha Gyindo (1996, Dar es Salaam) er laat zien.

De gedroogde vrucht loofah wordt in Tanzania als spons gebruikt in het huishouden. Onder de douche scrub je er dode huidcellen mee weg. De loofah-spons wordt er dagelijks door iedereen gebruikt bij de huidverzorging. In het Tanzaniaans paviljoen zijn de kunstwerken van loofah gemaakt. Het is een gezamenlijk project van de kunstenaar met vrouwen uit Morogora; die hebben de planten geoogst en hielpen bij het uitvoeren van zijn idee.

Kleine in vierkante stukjes geknipte stukjes loofah zijn aan elkaar genaaid met dun koperdraad.

Voor een wand hangt een luchtig gordijn met een bruine rechthoek erin.

Aan een andere wand een huis met een donker dak. IT TAKES A VILLAGE is er bij de ingang op geborduurd.

Daarboven een wolk ter bescherming. Het huis en de gemeenschap als metafoor voor het leven. Alles in de prachtige natuurlijke tinten van de loofah; het werk gaat erdoor leven en sprankelen. Ik vond het wonderschoon.

Geweldig dat materiaal dat ik nog nooit eerder had gezien. Natuurlijke, organische patronen herhalen zich in subtiele variaties.

In het Indiase paviljoen in Arsenale was er ook sprake van een huis: een huis dat in het echt deels gesloopt is, maar door Sumakshi Singh (New Delhi, 1980) met wit garen opnieuw tot leven is gewekt. Het oorspronkelijke huis, waarvan nog wat restanten over zijn, staat op 33 Link Road in Delhi. Het is gebouwd door de grootouders van Sumakshi die vluchtelingen waren. Zoals elk huis zit het vol familieverhalen over feesten, geboortes en sterfgevallen. Een huis vol herinneringen aan middagen met haar oma in de tuin waar ze leerde breien en borduren. ‘Permanent adress’ is de titel van haar werk, waarmee ze de tijd tracht terug te halen.

Nadat ze de bouwval minutieus had opgemeten en schetsen had gemaakt, begon het grote werk. Ze maakte het huis op de werkelijke schaal na in wit garen. Daarmee borduurde ze op wateroplosbaar vlies. Als je dat vlies na het borduren in water legt, lost het op en houd je een soort van genaaid kant over.

Met al die geborduurde panelen bouwde ze het huis op ware grootte na.

Er zijn de sierlijke hekken aan de voorkant.

Deuren met deurhendels.

Ramen met een hekwerk er voor.

Een zon kijkt je aan.

Stenen van glanzende draden.

Trappen die elegant naar boven zweven. 

Ruimtes achter elkaar. Een huis als een droom waar je de schimmen van het verleden kunt zien ronddwalen.

Ik heb er lang naar staan kijken, hoorde en zag in gedachten vrouwen in kleurige sari’s zacht Indiaas praten. Wat een wonder van een schoonheid om dit mee te maken, in dit Venetiaans paviljoen zoveel duizend kilometer van New Dehli verwijderd.

Geen huis maar wel gemaakt van handgeweven katoen, staal en lak zijn de grote bloemen en bladeren die Ranjani Shettar (Bangalore, 1977) door de ruimte laat zweven. ‘Under the same sky’ heet het werk.

De inspiratie voor  haar werk vindt de kunstenaar in de natuur waar ze graag in verblijft. Groot en exotisch is haar bloementuin.

Je kunt er onderdoor lopen. Als  de bloemen zouden geuren, zouden ze je vast bedwelmen. Een sprookje waarin je wordt opgenomen.

(Het shirt in Indiase blockprintstof dat Jos droeg, paste er goed bij.)