Als je oog hebt voor textiel,

is het overal te zien.

Zo ook in Venetië.

Je hoeft maar

door die stad te lopen

en je ziet het.

Net als duizenden andere toeristen word ik in die filmische stad verleid om de was te fotograferen die boven de Venetiaanse staten hangt. Al dat wasgoed dat te drogen hangt tussen de huizen en zweeft als een feestslinger!

Soms zijn het kleurige lakens of vaatdoeken, soms vrolijke jurkjes of intiem ondergoed.

De lijnen kunnen mooie schaduwen geven op muren en prachtig afsteken tegen de azuurblauwe lucht.

Zelfs een klein lapje onder het zonnescherm van de groenteboer op Giudecca valt op. Klik zegt dan mijn camera.

Klik! Dat deed de camera ook toen ik door de Corte Nuove liep. Daar, aan het einde van die straat, hing een vlag van drie bij drie meter.

Op een lichtblauwe ondergrond was in grote roze letters het woord MALE gedrukt. In het Italiaans betekent het ‘slecht’, maar je kunt er ook het Engelse woord voor ‘man’ in lezen. Meestal gaan vlaggen over een land of iets anders waar je bij hoort, bijvoorbeeld bij een voetbalclub. Hier mag je zelf een eigen interpretatie van de vlag bedenken. Een ‘slechte man’ misschien? Of moeten mannen vaker de was ophangen? Ik vond het intrigerend.

Het blijkt om een werk te gaan van de Franse kunstenaar Stéphan Barron. Zijn andere werk dat er ook hangt met de woorden LIKE en QUI heb ik helaas gemist maar zijn HIER te zien

Tijdens de Laguna Pride werd er ook gevlagd. Een demonstrant kreeg zelfs een vlag als cape omgeknoopt. Wat voor dier erop staat, kan ik niet zeggen. Waarom het erop staat, weet ik evenmin. Grappig is het wel.

Woorden gedrukt op stof kunnen veel zeggen over de drager. Niet alleen in Venetië, ook in andere steden en dorpen in binnen- en buitenland zie je veel T-shirts met tekst. Op een poloshirt tijdens de Laguna Pride las ik dat liefde een familie kan creëren.

‘Sta rottura de conjons del fascisiti’ oftewel ‘Die fascistische etterbakken’ staat er op een katoenen tas die trots werd gedragen. 

In het museum kun je alles vragen aan een medewerkster die een uitnodigende tas draagt.

Als je textiel-ogen hebt, kunnen de schitterende stenen vloeren in kerken en palazzo’s  je doen denken aan prachtige quilts.

Ze zijn zeker inspiratie geweest voor de mensen die quilts maken.

Kanten randen van kleden over altaren in kerken zijn al jaren een favoriet onderwerp om te fotograferen. Op het eiland Burano, waar kant geproduceerd werd, zag ik in de Chiesa di San Martino mooie exemplaren.

Ook van kant op schilderijen wordt vaak een foto gemaakt.

De vrolijke buitengordijnen op dat eiland vroegen om gefotografeerd te worden.

Ook schilderijen en zelfs beelden vertellen verhalen over textiel. De Venetiaanse Dogen, die tussen 697 tot 1797 de macht over de stad hadden, droegen extreem opvallende en rijke kleding. Fluweel, zijde en brokaat was favoriet om hun macht te laten zien aan het volk. In het Palazzo Ducale, het Dogenpaleis, zie je deze mannen gekleed in de rijkste stoffen van de wereld.

De stijve, puntige muts in de vorm van een hoorn heet een corno ducale.

Daaronder werd de camauro gedragen, een witte, linnen muts. Ik heb geen idee wat voor stoffen de stenen vrouw bovenop een pilaar draagt.

Met haar tulband ziet ze er oosters uit. Het zou zomaar kunnen dat vrouwen een tulband droegen in de tijd dat het paleis werd gebouwd.

Venetië lag aan het einde van de oorspronkelijke zijderoute. Vanaf de 2de eeuw voor Christus tot in de 16de eeuw verbond de handelsroute China en Oost-Azië met het Midden-Oosten en de Middellandse Zee. Via deze routes  kwamen onder andere luxueuze zijden stoffen naar Europa. Die oosterse handelaren met op hun hoofd een schitterende tulband zullen zeker bekijks hebben gehad wanneer ze door Venetië liepen.

De zijderoute, het klinkt romantische maar in veel landen op de route was heftige slavenhandel en geweld aan de orde van de dag.

Zouden de ‘Venezia souvenirshirts’ gemaakt zijn in Italië of ergens in een Azië? Ik denk bijna zeker te weten dat het laatste antwoord klopt. Fast fashion van oost naar west, dat is nu de route die textiel maakt. De zijderoute is een textielroute geworden. Net als toen zijn daar ook nu veel arbeiders de dupe van. Moderne slavernij, zo kun je het noemen. Nee, zo is dat.

Net voor ik dit artikel zou plaatsen, kreeg ik bericht van speurder Hettie in Venetië. Ze had de Venezia shirts gevonden en een foto van het label gemaakt. ‘Made in Italy’ las ik maar toen ik via Google Maps ging kijken in de Via Piemonte 59100 in Iolo, een wijk in Prato zag ik veel groothandels van kleding. Bijna allemaal zijn het Chinese bedrijven die jaren geleden de hele Italiaanse textielindustrie hebben overgenomen. Ook de productie is in handen van Chinese werknemers. Zelf was ik jaren geleden op stagebezoek bij een Italiaans modebedrijf in Prato en reden we door een straat met alleen maar Chinese bedrijven. Van oost naar west is in dit geval letterlijk als het over de arbeiders gaat. Het is bekend dat veel textielwerknemers in Prato de dupe zijn als het om slechte werkomstandigheden gaat. In dit artikel lees je meer over dit onderwerp.

Textiel, het is overal om ons heen en het blijft me intrigeren.