96. Tijd voor sari’s

Al weken zegt de man achter TextielLiefde dat het de hoogste tijd is om een artikel te schrijven voor zijn blog. De onderwerpen liggen al weken klaar. Gewoon beginnen zou je denken; zo gaat het toch altijd. Hij gaat dus achter zijn laptop zitten, begint te schrijven, maar op een gegeven moment lijkt het niet te lukken. Zinnen lopen vast – voor de zekerheid toch maar opslaan. Nee, dit is niks, een andere dag lukt het vast wel. Writers block misschien? De grote angst die sommige schrijvers hebben dat ze niets meer op het papier krijgen, ondanks goede bedoelingen en inzet.

Bij de TextielLiefdeSchrijver is dat niet het geval. Er is iets anders aan de hand. Je concentreren kan alleen als er ruimte en tijd is om te schrijven. Die heeft hij niet want veel dagen zijn gevuld met werk. Rondleidingen bij onder andere de prachtige Kandinsky tentoonstelling in het H’ART museum, werken met groepen Amerikaanse Highschool studenten. Er liggen nog geknipte stoffen die zomershirts moeten worden. Het dakterras vraagt aandacht, er zijn feestjes bij vrienden en dan is er nog het gewone dagelijkse leven. Soms wil je ook wel eens een boek lezen.

Op dit moment is dat  ‘Miss Dior’ over Catherine Dior, de zus van, die tijdens de Tweede Wereldoorlog actief in het Franse verzet werkte, opgepakt werd en Ravensbrück overleefde. Justine Picardie schreef dit heftige en ontroerende boek dat een stuk beter is dan de saaie, nietszeggende biografie van Dior himself.

Vandaag is er echter een ‘lege’ dag, dus probeert hij het en waarachtig, het lijkt tot nu toe te lukken.

SARI/STATEMENT heet de tentoonstelling die tot 3 november 2024 te zien is in het Wereldmuseum (vroeger Tropenmuseum) in Amsterdam. De sari vind ik een van de mooiste kledingstukken die er zijn. De draagster wikkelt een lap stof van een meter of zes op een speciale manier om en ze ziet er prachtig uit. De sari trekt zich niets aan van perfecte maten en ideeën over slank zijn. Of je jong of oud bent, een sari staat altijd prachtig.

Van India tot Pakistan, Bangladesh, Nepal, Sri Lanka en verder, de vrouwen van Zuid-Azië draperen de sari al eeuwenlang met liefde om hun lichaam, ongeacht klasse, kaste of religie. Je ziet ze in die landen veel in het straatbeeld, hoewel er vandaag de dag ook veel ‘westerse kleding’ wordt gedragen.

Sari’s worden gemaakt van allerlei stoffen, van dure zijde tot eenvoudig khadi katoen. Weefsels vol ingenieuze patronen of simpele ruiten of strepen. Er zijn er met blockprints of rijke borduursels, maar vooral zijn ze altijd kleurig.

In elke regio van India zijn ze verschillend, zo zie en lees ik in het boek The Sari van Linda Lyton en fotograaf Sanjay K. Singh. Ook op vakantie naar Europa dragen Indiase vrouwen vaak een sari.

Ik kwam een stel tegen op de Zaanse Schans die vol trots voor mij poseerden. Ook in het Indiase restaurant bij mij in de straat zie ik vaak sari’s naar binnen gaan.

De tentoonstelling in het Wereldmuseum nam me mee naar een onbekende sari-wereld met verschillende invalshoeken. Vanuit de traditie, maar ook vanuit mode en verzet.

Ontwerpen van Raw Mango

Wat me direct opviel, zijn de uiteenlopende materialen die ontwerpers gebruiken.

Ontwerp van Abraham & Thakore

Glanzende zijde met ingeweven lurex motieven, gerecycled materiaa bewerkt met pailletten die van röntgenfilms gemaakt zijn, stof die vervaardigd is van goudkleurig roestvrijstaal.

Ontwerp Rimzim Dadu

De sari kun je op heel uiteenlopende manieren draperen. De manier waarop de lap om je lichaam wikkelt, kan te maken hebben met de regio waar je woont. Het vraagt natuurlijk grote behendigheid en ervaring van de draagster om zo’n lange lap stijlvol tot een kledingstuk te vouwen. Op de website The Sari Series zijn maar liefst 83 voorbeelden te zien van allerlei manieren van draperen. De film Sari Men onder het kopje Independent films gaat over de invloed van mannen op het produceren van de stoffen.

Kleermakers spelen handig in op het gemak van de draagster door alle plooien en rimpels al vast te zetten tot een japon.

Ontwerpen van het label Sabyasachi

Een ingezette rits in de sari’s van Sabyasachi helpt je dan om de sari perfect te dragen zonder het gedoe van al die plooien die je zelf moet maken.

Bruidssneakers van het merk The Saree Sneakers

Daarbij kun je dan sneakers dragen die ook van sari-stof zijn gemaakt. Beeldschoon is het allemaal.

Op de tentoonstelling komen ook ontwerpen die met activisme en gender te maken hebben aan de orde. Om te zorgen voor het behoud van de Indische marabou werden er vogelmotieven geweven in sari’s die door de geheel vrouwelijke rurale activistengroep Hargila werden gedragen. De inkomsten door de verkoop van deze weefsels werden met succes gebruikt om de vogelsoort te behouden.

Midden de Chrissy sari van het merk Papa don’t Preach gedragen door Alok

Ook de veranderende gedachten over gender hebben invloed op de sari. Alok (hen/die) draagt de Chrissy sari van het label Papa don’t preach vol overtuiging; het is een manier om aandacht te vragen voor Zuid-Aziatische queer-verhalen. Op Instagram is een video te zien waarin Alok over zijn keuze in het leven verteld en daarbij de sari draagt.

Dat je oude sari’s op een schitterende manier kunt hergebruiken laat het merk Paiwand Studio zien.

Door repen van de stoffen te knippen en ze opnieuw te weven ontstaan schitterende ontwerpen.

Naast al die prachtige kledingstukken is er ook aandacht voor het weven. Lange lappen stof in intrigerende patronen laten het ambacht zien van de wevers in India.

Bijna onbegrijpelijk dat dit allemaal op weefgetouwen gemaakt kan worden.

SARI/STATEMENT is een zeer rijke tentoonstelling die elke textielliefhebber moet zien.

Overigens was ik een aantal weken na het bezoek aan de tentoonstelling getuige van het draperen van de huwelijkssari van Hindoestaanse Geeta Pantjoe.

Die sari, opgenomen in de collectie van het Amsterdam Museum, moest op een etalagefiguur gedrapeerd worden om er foto’s van te maken. Zo zag ik met eigen ogen hoe ingewikkeld het is om een sari perfect te draperen.

5 reacties op “96. Tijd voor sari’s”

  1. Leo Divendal Avatar
    Leo Divendal

    wonderschoon weer, zowel inleiding, tekst, afbeeldingen… wat een fijne blogs

    Geliked door 1 persoon

    1. Jan ter Heide Avatar
      Jan ter Heide

      Ha Leo, Dank voor je woorden. Fijne zomer en hartelijke groet

      Like

  2. Maartje van den Bosch Avatar
    Maartje van den Bosch

    Dag Jan, Dank voor de tip over deze expositie. En voor de mooie uitleg.

    Kandinsky was overigens fantastisch! Bijzonder zoals hij zichzelf niet alleen als vluchteling zag, maar liever als toerist. Ik heb daar met mijn taalmeisje nog over zitten filosoferen. Zij is gretig Nederland (en de wereld) aan het verkennen en liefst via de verhalen in musea.

    Ook net naar van Gogh geweest. Een uitstapje omdat ze over is naar 4vmbo. 16 jaar en dan meer dan 2 uur lang kijken, lezen, vragen stellen, teruglopen, weer kijken … natuurlijk ook naar Matthew Wong en weer vergelijken … hoezo geen grote spanningsboog als puber? Deze oma was gesloopt haha!

    Hartelijke groet, ook aan Jos

    Maartje van den Bosch boschmb1@gmail.com 06 2706 0726

    Geliked door 1 persoon

    1. Jan ter Heide Avatar
      Jan ter Heide

      Dag Maartje, dank weer voor je fijne reactie. Mooie zomer en hartelijke groet van Jan

      Like

  3. Josefien Avatar
    Josefien

    Goed verhaal, leuk om te lezen en het filmpje was zeker ook de moeite waard. Textiel zien maken blijft fantastisch, maar een sari met een usb en aansluiten op je computer gaat mij wel een beetje te ver…..!

    Geliked door 1 persoon

Geef een reactie op Leo Divendal Reactie annuleren

In dit blog schrijf ik over mijn grote liefde voor textiel. Over kleding en mode, over tafellakens, servetten en gordijnen, over textielkunst, borduren, patronen en naalden.
Als kind keek ik geboeid naar de handen van mijn moeder die op haar naaimachine van een lap een kledingstuk maakte. Een wonder! Na een studie cultureel werk volgde ik op de kunstacademie Arnhem de richting modevorming. Ruim dertig jaar was ik docent in het modeonderwijs en daarnaast beeldend kunstenaar. Nu geef ik met veel plezier rondleidingen in Amsterdamse musea.